Στρατηγικο σχεδιο

Η “προσαρμοζόμενη διαχείριση προστατευόμενων περιοχών” (adaptive management) είναι μια σύγχρονη μέθοδος διαχείρισης σύμφωνα με την οποία ο σχεδιασμός, η εφαρμογή των διαχειριστικών δράσεων και η παρακολούθηση αποτελούν μια ενιαία διαδικασία που μπορεί να αναπροσαρμόζεται ανάλογα με τα αποτελέσματα της διαχείρισης. Με αυτό τον τρόπο, κατά τον σχεδιασμό των διαχειριστικών μέτρων δοκιμάζονται διάφορα σενάρια που είναι δυνατόν, ανάλογα με τα στοιχεία που προκύπτουν κατά την παρακολούθηση της υλοποίησή τους, να αναπροσαρμόζονται ώστε να είναι πιο αποτελεσματικά.

Τα «Ελεύθερα Πρότυπα για την Πρακτική της Διατήρησης της Φύσης» (Open Standards for the Practice of Conservation) είναι μια από τις μεθόδους προσαρμοζόμενης διαχείρισης η οποία σχεδιάστηκε από τη «Συνεργασία για τη Λήψη Μέτρων Διατήρησης» (Conservation Measures Partnership). Τα Ελεύθερα Πρότυπα εφαρμόζονται σήμερα σε περισσότερα από 2.000 έργα διατήρησης της φύσης σε όλο τον κόσμο και βασίζονται στη λογική του «μαθαίνω και βελτιώνομαι».

Δομούνται σε μια κυκλική διαδικασία 5 σταδίων όπως φαίνεται στην παρακάτω εικόνα 1.

Ελεύθερα πρότυπα_adaptive

Ο Κύκλος της Προσαρμοζόμενης Διαχείρισης σύμφωνα με τη μέθοδο των Ελεύθερων Προτύπων για την Πρακτική της Διατήρησης της Φύσης.

 

Ο Φορέας Διαχείρισης Δέλτα Αξιού – Λουδία – Αλιάκμονα αποφάσισε να εφαρμόσει τα Ελεύθερα Πρότυπα με σκοπό να βελτιώσει την αποτελεσματικότητα της διαχείρισης στην περιοχή ευθύνης του. Στο πλαίσιο αυτό έγινε εκπαίδευση της συντονίστριας – υπεύθυνης διαχείρισης του Φορέα αλλά και άλλων μελών του προσωπικού στην μεθοδολογία των Ελεύθερων Προτύπων. Η εφαρμογή της πρώτης προσέγγισης έγινε με συμμετοχικές διαδικασίες, στις οποίες έλαβαν μέρος εκπρόσωποι από περιφερειακές αρχές, ακαδημαϊκοί, ειδικοί επιστήμονες και το προσωπικό του Φορέα Διαχείρισης.

Η συνάντηση αυτή αποτέλεσε τη βάση του σχεδιασμού που οδήγησε στη σύνταξη του κειμένου «Προτεινόμενο Στρατηγικό Σχέδιο για τη διατήρηση ικανοποιητικής κατάστασης διατήρησης των περιοχών Natura 2000 στο Δέλτα του Αξιού στην Ελλάδα (2009 – 2013)».

 

Αξίζει να αναφερθεί ότι η εφαρμογή της προσαρμοζόμενης διαχείρισης βοήθησε τον Φορέα Διαχείρισης στο:

  • Να καθορίσει τους στόχους διατήρησης.
  • Να κατανοήσει τις σχέσεις αιτίας – αποτελέσματος και να σχεδιάσει κατάλληλες στρατηγικές εστιάζοντας στον περιορισμό των απειλών.
  • Να ιεραρχήσει στρατηγικές και δράσεις με σκοπό να βελτιώσει τη διοίκηση και λειτουργία της προστατευόμενης περιοχής, και
  • Να συνεργαστεί και να ανταλλάξει εμπειρία και γνώσεις με φορείς του εσωτερικού και του εξωτερικού.

Η έως σήμερα εφαρμογή της μεθόδου θεωρείται επιτυχημένη και εκτιμάται ότι η υιοθέτησή της και από άλλους φορείς διαχείρισης προστατευόμενων περιοχών θα συμβάλει στην αποτελεσματικότερη διατήρηση της φύσης.

 

ΠΗΓΕΣ

Open Standards for the Practice of Conservation, Version 2.0 [online], 2007. Conservation Measures Partnership.

Salafsky N., Margoluis R. and Redford K. (2001) ADAPTIVE MANAGEMENT: A Tool for Conservation Practitioners. Biodiversity Support Program. Washington DC, USA

Προτεινόμενο Στρατηγικό Σχέδιο για τη διατήρηση ικανοποιητικής κατάστασης διατήρησης των περιοχών Natura 2000 στο Δέλτα του Αξιού στην Ελλάδα (2009 – 2013). Φορέας Διαχείρισης Δέλτα Αξιού-Λουδία-Αλιάκμονα, Χαλάστρα, Ελλάδα

Βαρελτζίδου Σ. & Αλβανού Λ. Η προσαρμοζόμενη διαχείριση ως εργαλείο για τη βελτίωση της πρακτικής της διαχείρισης των περιοχών Natura 2000 στην Ελλάδα – το παράδειγμα του Δέλτα του Αξιού. Πρακτικά 5ου Πανελλήνιου Συνεδρίου Περιβαλλοντικής Πολιτικής & Διαχείρισης, Τμήμα Περιβάλλοντος, Πανεπιστήμιο Αιγαίου, 25-27 Μαΐου 2012.

 

Εκτύπωση άρθρου